Srpski predsjednik Aleksandar Vučić i lider Republike Srpske Milorad Dodik padom Viktor Orbana izgubili su snažnog pokrovitelja unutar Evropske unije, ocijenio je europarlamentarac Tonino Picula. Gostujući u emisiji „Agenda: Svijet“, zastupnik SDP-a i izvjestilac za Srbiju komentarisao je promjene na evropskoj političkoj sceni nakon mađarskih izbora, piše Hrvatska radiotelevizija.

Picula smatra da su za Orbanov neuspjeh na izborima bile ključne dvije stvari: „kritična masa građanskog nezadovoljstva i jasna alternativa Orbanovoj vlasti“. Prema njegovim riječima, mađarskom premijeru ovog puta nije pomogao ni uobičajeni repertoar optužbi na račun Brisela, podmetanja opoziciji i sistem koji je osmišljen da ga učini gotovo nesmjenjivim.

„U suočavanju s biračima dobio je plebiscitarnu poruku: ne možeš više“, rekao je Picula. Dodao je kako su birači dvotrećinskom većinom poručili da im je dosta života u atmosferi endemske korupcije, urušene ekonomije, izolacije unutar Evropske unije i podilaženja ruskom autokrati.

Komentarišući Orbanov odnos prema Evropskoj uniji, Picula je naglasio da je mađarski lider svoj otpor prema Uniji „pretvorio u važan mehanizam održavanja na vlasti“.

„Ne samo da je blokirao zajedničke odluke i u suprotstavljanju Briselu nalazio svakodnevni alibi za razgradnju demokratskih standarda u Mađarskoj, nego je želio i da inspiriše druge antievropske pokrete unutar Evropske unije na slično djelovanje“, kazao je.

Picula smatra da Orban nikada nije zaista planirao da izvede Mađarsku iz EU, jer je vidio „koliko je to bilo traumatično za Veliku Britaniju nakon Brexit“, već je želio „postepeno dovoljno da ojača kako bi Uniju transformisao iznutra“.

„Ne zaboravimo, nakon posljednjih evropskih izbora uspio je čak da formira posebnu političku grupu u Evropskom parlamentu. Odlaskom Viktora Orbana Evropska unija nije riješila sve svoje probleme, ali čini mi se da ih bez njega ipak lakše može rješavati“, ocijenio je.

Govoreći o Orbanovim vezama s autoritarnim liderima na Balkanu, poput Vučića i Dodika, Picula je istakao da su oni sada „izgubili snažnog pokrovitelja“.

„Orbanova Mađarska bila je za Srbiju pod Vučićevim vođstvom ona članica Evropske unije koja je sistematski štitila sve destruktivne politike Beograda i sprječavala sankcionisanje beogradskog režima u evropskim institucijama“, pojasnio je.

Prema njegovom mišljenju, Orbanov uticaj na Vučića najbolje se vidi u reakcijama srpskih tabloida, koji su „lice režima“.

„Oni se ovih dana veoma trude da objasne kako se mađarski scenario nikako ne može ponoviti u Srbiji. To me podsjeća na zviždanje nekoga ko je uplašen u mraku“, rekao je Picula.

Picula je ipak priznao da u zemljama poput BiH i Srbije vlada „slabost demokratske opozicije i građanskog otpora“ te ustvrdio kako Vučića i Dodika put ka Evropskoj uniji zapravo „ni ne zanima“.

„Vučić donekle, protokolarno, fingira interes isključivo zbog novca koji mu je sve ovo vrijeme stizao iz Brisela, bez obzira na to šta radi“, naveo je.

Zbog toga, smatra Picula, postoje svi razlozi za promjenu politike Evropske unije prema Srbiji.

„Postoje svi razlozi da se konačno promijeni ne samo narativ Evropske unije prema Vučićevoj Srbiji, nego, što je mnogo važnije, i politika. Jedini jezik koji on razumije jeste jezik finansijskog pritiska. Njega ne brine zatvaranje pregovaračkih poglavlja, njega brine zatvaranje finansijske slavine“, zaključio je Picula.