„Isti cilj drugim sredstvima“, poručio je predsjednik Skupštine Andrija Mandić nakon izbora na čelo crnogorskog parlamenta. Upravo u toj rečenici krije se ključ za razumijevanje trenutne političke krize u Crnoj Gori.

Na opoziciji i članovima akademske zajednice je da koncipiraju novu nacionalnu i državnu strategiju koja treba da izbjegne da crnogorska ideja postane dio folklora i dekoracije velikosrpske politike

Scene sa Cetinja i drugih crnogorskih gradova lako mogu poslati pogrešnu sliku o stanju nacionalne i državotvorne svijesti kod Crnogoraca.

Nesporno pozitivno je što je više nego ikada, hiljade građana Crne Gore izašlo na ulice naših gradova da proslavi dvadesetu godišnjicu obnove nezavisnosti. Nesporno je i to da su ove godine, za razliku od prošlih, činioci antidržavne i prosrpske vlasti bar formalno izrazili čestitke i poštovanje. O njihovim motivima i razlozima nekom drugom prilikom.

Ono što se krije u podtekstu jeste pitanje – šta ti ljudi zapravo slave? Paradoksalno je da danas upravo ti koji slave glasaju partije koje su dominantno bile protiv crnogorske nezavisnosti i protiv obnove crnogorske državnosti.

Državotvorna supstanca i ono što simboliše crnogorstvo danas lako može postati plijen velikosrpske koalicije, koja to razvodnjava, relativizuje i stavlja u jedan folklorni kontekst koji nema veze sa vrijednostima na kojima je Crna Gora obnovljena 21. maja 2006. godine.

Riječ je o crnogorstvu bez Crnogoraca, crnogorstvu bez državotvorne suštine.

U tome se krije i zamka u koju lako mogu upasti i državotvorne partije suverenističke provenijencije. Njima je potreban novi naziv. Suverenizam kao koncept u evropskoj političkoj misli znači nešto sasvim drugo. Danas partije okupljene oko Demokratske partije socijalista i Evropskog saveza u savremenoj političkoj misli predstavljaju ono što su izražene republikanske političke težnje.

Istovremeno, neophodno je vratiti u nacionalni i državni okvir ono što je crnogorsko. Pogrešno je dopustiti da oni koji Crnu Goru nikada nijesu istinski priznali, osim deklarativno i formalno, ne bi li se dopali Zapadu i učinili prihvatljivim za neke sljedeće vlasti, preuzmu i redefinišu samu suštinu crnogorske državnosti.

Zbog toga je važno reći: svako ima pravo da dođe na platformu suverene, prozapadne, multietničke i demokratske Crne Gore, ali niko nema pravo da tu platformu zloupotrebljava i da od nje pravi ljušturu bez suštine.

Državotvorna supstanca lako može postati plijen velikosrpske koalicije, koja to razvodnjava, relativizuje i stavlja u folklorni kontekst koji nema veze sa vrijednostima na kojima je Crna Gora obnovljena

Zbog toga je važno da kažemo: Crna Gora – multietnička, evropska i demokratska – to su vrijednosti koje treba afirmisati. Opozicija mora povratiti idejni koncept onoga što je crnogorsko danas, razlikujući državno od nacionalnog. Nacionalna emancipacija Crnogoraca mora pratiti državnu emancipaciju. Na sceni je pokušaj da se i jedno i drugo oduzme. Odnosno, oduzimanjem državne emancipacije lako se ruši i nacionalna. To rade centri moći koji dirigiraju vlastima u Podgorici.

Zbog toga treba biti vrlo oprezan kada se nekritički prepuštamo sladostrašću slika koje smo gledali 21. maja na ulicama crnogorskih gradova. Možda je najbolja slika upravo Podgorica, u kojoj brojnost ljudi nije proporcionalna emocijama i državnoj lojalnosti.

Na opoziciji i članovima akademske zajednice je da koncipiraju novu nacionalnu i državnu strategiju koja treba da izbjegne da crnogorska ideja postane dio folklora i dekoracije velikosrpske politike, koja će se, ne bi li koristila Crnu Goru kao trojanskog konja u Evropskoj uniji, lako ogrnuti i crnogorskom zastavom u toj funkciji.

Vuk lako mijenja dlaku, ali ćud nikada.